Wspomnienia są gromadzone w grupach neuronów zwanych engramami. Kanadyjscy naukowcy badali wpływ stresu na funkcjonowanie engramów, koncentrując się na ciele migdałowatym, obszarze mózgu odpowiedzialnym za stres i reakcje emocjonalne. Wyniki badania opublikowano na stronie internetowej Nature.
Zespół pracował z modelami mysimi: podawano im wstrzyknięty hormon stresu, kortykosteron, lub umieszczano je w stresującym środowisku na 30 minut, aby umożliwić naturalny wzrost poziomu hormonu. Następnie gryzonie umieszczano w bezpiecznej komorze z neutralnym sygnałem dźwiękowym, a po krótkim czasie w innej komorze z głośniejszym dźwiękiem, kończąc na porażeniu kończyny prądem elektrycznym.
Po stresujących wydarzeniach myszy reagowały na oba dźwięki lękiem, zamierając w oczekiwaniu. „Sugeruje to, że nie były w stanie odróżnić zdarzeń neutralnych od traumatycznych” – skomentowali autorzy.
Kiedy naukowcy zwizualizowali aktywność neuronów myszy, odkryli, że pod wpływem stresu gryzonie tworzyły engramy dla obu zdarzeń, aktywowane przez oba dźwięki. Dalsze obserwacje ujawniły, że było to spowodowane zwiększoną aktywnością neuroprzekaźnika endokannabinoidowego, który zakłóca naturalne hamowanie niektórych cząsteczek uwalnianych przez neurony.
Obecnie istnieją leki blokujące receptory glikokortykoidowe. W trwających eksperymentach pomogły one już myszom odwrócić wpływ stresu na proces zapamiętywania. W przyszłych badaniach naukowcy planują opracowanie bardziej ukierunkowanych leków, aby zminimalizować ryzyko działań niepożądanych.
Poza rozwojem leków, dalsze badania powinny również ujawnić, czy istnieją inne mechanizmy łagodzące wpływ stresu na pamięć. Odkrycia te mogą poprawić skuteczność leczenia i profilaktyki zaburzeń lękowych i zespołu stresu pourazowego.
Wcześniejsze badania wykazały, że niedobór snu i palenie marihuany znacznie zwiększają ryzyko wystąpienia stanów lękowych.
