Hematopoetyczne, czyli krwiotwórcze komórki macierzyste, są stosowane w leczeniu chorób krwi od dziesięcioleci. Przeszczepienie komórek dawcy pomaga całkowicie zastąpić własne komórki krwi pacjenta (przywracając prawidłową hematopoezę), a tym samym przezwyciężyć chorobę. Ta terapia pomaga w leczeniu dziedzicznych chorób krwi i nowotworów krwi. Aktualne dane wskazują, że rak rozwija się u jednej na tysiąc osób po przeszczepie komórek macierzystych, dlatego naukowcy postanowili sprawdzić, czy terapia ta może faktycznie przyczyniać się do rozwoju raka. Wyniki opublikowano na stronie internetowej Nature.
Zespół ze Stanów Zjednoczonych zrekrutował 32 uczestników – 16 par dawca-biorca. Uczestnicy otrzymali przeszczep komórek dawcy między 7 a 46 lat temu z powodu raka krwi. Sekwencjonowanie genomu wykazało, że mutacje rozwijały się z szybkością 2% rocznie u dawców i 2,6% u biorców.
„To zaskakujące. W rzeczywistości w komórkach macierzystych zaobserwowano bardzo niewiele nowych mutacji. Oznacza to, że komórki biorców starzeją się w tym samym tempie, co komórki dawców. Dlatego nie mają zwiększonego ryzyka zachorowania na raka” – powiedział hematolog Spencer Champman, współautor badania.
Wcześniej naukowiec przeprowadził podobne badanie kliniczne z udziałem 10 osób i doszedł do podobnych wniosków: u biorców stwierdzono tylko nieznacznie większą liczbę mutacji w porównaniu do dawców.
Inni badacze zauważyli, że stabilność ryzyka mutacji w czasie wskazuje na „znaczną głębokość zdolności regeneracyjnych układu krwiotwórczego”.
Co ważne, mutacje wielokomórkowe były częstsze u biorców. To wyjaśnia rzadką zapadalność na raka u osób, które otrzymały przeszczepy komórek macierzystych krwiotwórczych (HSC).
Naukowcy będą kontynuować podobne badania, aby zebrać więcej informacji na temat ryzyka i długoterminowych konsekwencji zdrowotnych przeszczepu komórek macierzystych krwiotwórczych (HSC). Tymczasem dostępne już dane będą stanowić istotną część bazy dowodowej potwierdzającej bezpieczeństwo tej terapii w różnych diagnozach i przy różnych metodach dostarczania komórek, w tym terapii genowej.
Terapia komórkami macierzystymi jest obecnie badana w wielu dziedzinach. Badania wykazują duże szanse na leczenie HIV, choroby zwyrodnieniowej stawów, choroby Alzheimera, cukrzycy i innych schorzeń.
