Paleoantropolodzy z Niemiec i Hiszpanii opisali szczątki ludzkie odkryte podczas wykopalisk w jaskiniach Reclau Viver i Mollet III, położonych w północno-wschodniej części Półwyspu Iberyjskiego. Kości należały do co najmniej czterech dorosłych mężczyzn, którzy żyli około 27 000–25 000 lat temu, pod koniec okresu graweckiego. Według artykułu opublikowanego w czasopiśmie „Journal of Human Evolution”, znaleziska z tych dwóch stanowisk, zdaniem naukowców, stanowią najwcześniejsze celowe pochówki kromaniończyków odkryte w północno-wschodniej części Półwyspu Iberyjskiego.
W ciągu wielu lat badań archeolodzy odkryli na Półwyspie Iberyjskim liczne stanowiska z górnego paleolitu, związane z anatomicznie współczesnym człowiekiem. Jednak szczątki ludzkie, zwłaszcza pochówki celowe, są rzadkością na stanowiskach w tym regionie datowanych na okres oryniacki i grawecki (około 40 000 do 26 000–24 000 lat temu). Jednym z nielicznych wyjątków jest stanowisko Lagar Velho w Portugalii. W tej jaskini naukowcy odkryli szkielet dziecka pochowanego około 29 400–28 300 lat temu.
Znanych jest kilka innych stanowisk zawierających szczątki ludzkie z tego okresu. Na przykład w katalońskiej gminie Serigna, gdzie odkryto liczne starożytne stanowiska łowców-zbieraczy, między innymi jaskinie Reclau Viver i Mollet III, położone w bliskim sąsiedztwie. Pierwsze wykopaliska zostały przeprowadzone wiele lat temu przez miejscowego lekarza. Oprócz artefaktów, w 1948 roku badacz odkrył w stanowisku Reclau Viver szczątki ludzkie, które zinterpretował jako szczątki Cro-Magnon, ale od dawna uważano je za zaginione. W 1972 roku, w Mollet III, odkopał czaszkę, której wiek paleolityczny potwierdzono datowaniem radiowęglowym nieco ponad dziesięć lat temu.
Joaquim Soler z Uniwersytetu w Gironie, wraz z kolegami z Niemiec i Hiszpanii, poinformował o odkryciu większości szczątków ludzkich i starożytnych artefaktów wykopanych w jaskini Reclau Viver w Muzeum Archeologicznym Banyoles. Ponadto, w latach 2013-2020 archeolodzy przeprowadzili nowe badania w jaskini Mollet III i znaleźli kości datowane na ten sam okres co czaszka.
Wśród znalezisk z połowy XX wieku naukowcy zidentyfikowali fragmenty trzech kości udowych, kość skokową, kość piętową, kość śródstopia, paliczek, fragmenty kości ramiennej i żuchwę. Dla tych znalezisk naukowcy uzyskali dwa datowania radiowęglowe, wskazujące, że szczątki należały do osób, które żyły odpowiednio około 26 300–25 900 i 25 200–24 500 lat temu, w końcowym okresie graweckim. Naukowcy odkryli dziesięć kolejnych elementów szkieletowych w jaskini Mollet III, w tym ludzką czaszkę z jaskini datowaną na około 27 000–26 400 lat temu. Wśród nich znajdował się fragment prawej piszczeli i prawie kompletna piszczel, część kości udowej oraz małe kości dłoni i stopy. Uzyskali kolejne datowanie radiowęglowe fragmentu piszczeli, wskazujące na nieco starszy wiek niż wcześniej ustalono dla czaszki.
Według badaczy, w obu przypadkach były to pochówki celowe. W każdej jaskini znaleziono szczątki co najmniej dwóch dorosłych mężczyzn, a niektóre z ich kości nosiły ślady ochry. Co więcej, obfitość ozdób osobistych znalezionych na tych stanowiskach wskazywała na pochówki. W jaskini Reklau-Weaver znaleziono między innymi artefakty wykonane z muszli mięczaków morskich, 11 zawieszek z zębów rysia oraz przedmioty wykonane z kości udowych jelenia szlachetnego. W stanowisku Mollet-III wśród ozdób osobistych wymienionych przez badaczy znalazło się 12 zawieszek z zębów jelenia szlachetnego oraz biżuteria wykonana z muszli mięczaków.
Naukowcy doszli do wniosku, że ich praca pozwoliła im zidentyfikować szczątki co najmniej czterech dorosłych mężczyzn, którzy żyli w końcowej fazie okresu graweckiego. Według ich danych, są to jedne z najstarszych szczątków anatomicznie współczesnych ludzi znalezionych w północnej części Półwyspu Iberyjskiego. Co więcej, są to prawdopodobnie najstarsze znane przykłady celowych pochówków kromaniońskich w tym regionie.
W pobliżu tych jaskiń znajdują się inne słynne stanowiska archeologiczne, takie jak Jaskinia Arbreda. Naukowcy niedawno poinformowali o odkryciu tam zębów trzech neandertalczyków, z których dwóch żyło ponad 120 000 lat temu, a jeden między 71 000 a 44 000 lat temu.
