Randomizowane badanie kliniczne przeprowadzone przez amerykańskich naukowców wykazało, że u dzieci, które uczestniczyły w darmowym letnim obozie dziennym, wskaźnik masy ciała (BMI) znacznie spadł w porównaniu do dzieci, które nie uczestniczyły w obozie — ich wskaźnik masy ciała wzrósł w tym samym okresie obserwacji. Jak podaje JAMA Pediatrics, badanie przeprowadzono wśród dzieci z rodzin ubogich i o niskich dochodach.
Badania epidemiologiczne wykazują, że najczęściej przyrost nadmiernej masy ciała, aż do otyłości, u dzieci występuje w okresie wakacji letnich. Jednocześnie młodzi ludzie z grup marginalizowanych (na przykład z rodzin znajdujących się w niekorzystnej sytuacji ekonomicznej lub społecznej) są narażeni na zwiększone ryzyko niezdrowego wzrostu wskaźnika masy ciała w okresie letnim. Jedna z hipotez wyjaśniających ten wzorzec zakłada, że w ciągu roku szkolnego dzieci stale przebywają w ustrukturyzowanym środowisku (w szkole), które poprzez kontrolę otoczenia promuje zdrowe zachowania — obowiązkową aktywność fizyczną i ograniczenie spożycia wysokokalorycznej żywności. Przeglądy systematyczne wykazują, że w dni szkolne dzieci zachowują się zdrowiej niż w dni, w których nie chodzą do szkoły.
W okresie letnim można zorganizować obóz dzienny o podobnej strukturze, w którym dzieci pozostają przez 6–8 godzin dziennie, pięć dni w tygodniu. Program takich obozów zapewnia dzieciom odpowiednią ilość aktywności fizycznej i racjonalne odżywianie, co może pomóc im utrzymać prawidłowy wskaźnik masy ciała.
Grupa badawcza pod przewodnictwem Michaela Beetsa (Michael Beets) z Uniwersytetu Karoliny Południowej przeprowadziła randomizowane badanie kliniczne, aby dowiedzieć się, w jaki sposób pobyt w miejskim obozie dziennym wpływa na wskaźnik masy ciała dzieci z rodzin ubogich i o niskich dochodach. Dzieci z grupy badawczej miały możliwość bezpłatnego pobytu na obozie miejskim przez okres od ośmiu do dziesięciu tygodni. Zajęcia rozpoczynały się o godzinie 7:00 rano i kończyły o 17:00. 3–4 godziny dziennie poświęcano na aktywność fizyczną, a pozostały czas na wycieczki i zajęcia intelektualne. Dieta dzieci składała się ze śniadania, obiadu i popołudniowej herbaty.
Łącznie 260 dzieci zostało losowo przydzielonych do otrzymania bezpłatnego biletu na obóz dzienny, a 248 dzieci spędziło lato w zwykłym trybie. Naukowcy nie stwierdzili istotnych różnic demograficznych między grupami. Analiza danych wykazała, że u dzieci z grupy kontrolnej w okresie letnim odnotowano wzrost standaryzowanych wskaźników (z-score) wskaźnika masy ciała średnio o 0,046. W przypadku dzieci, które spędziły lato na obozach miejskich, wynik ten zmniejszył się o 0,094. Średnio zwiększenie liczby wizyt na obozach o jeden dzień w tygodniu skutkowało obniżeniem wartości z-score wskaźnika masy ciała dzieci o 0,018–0,034.
Naukowcy twierdzą, że szerokie wprowadzenie bezpłatnych miejskich obozów letnich może ograniczyć występowanie nadwagi i otyłości wśród dzieci z ubogich rodzin. W przyszłych badaniach konieczne jest powtórzenie tych wyników w różnych regionach, a także określenie optymalnej „dawki” takich programów.
Wcześniej pisaliśmy o tym, że nawyk zabawy na świeżym powietrzu w wieku 2,5 roku wiąże się ze zmniejszeniem ryzyka wystąpienia otyłości w wieku siedmiu lat.