Tlenek węgla jest często nazywany „cichym zabójcą”, ponieważ jest bezwonny i niewidoczny, co pozwala mu niezauważenie przedostać się do organizmu. CO gromadzi się w słabo wentylowanych pomieszczeniach, wycieka przez niesprawne grzejniki gazowe lub jest emitowany podczas spalania gazu ziemnego i propanu, na przykład na kuchenkach. Jest również głównym składnikiem dymu z pożarów. Po przedostaniu się do krwiobiegu CO wiąże się z czerwonymi krwinkami, blokując dopływ tlenu do mózgu, serca i innych narządów. CO wiąże się z hemoglobiną 200–400 razy skuteczniej niż tlen, co może prowadzić do utraty przytomności i nieodwracalnych uszkodzeń w ciągu kilku minut.
Każdego roku w Stanach Zjednoczonych około 50 000 osób zgłasza się na pogotowie z powodu zatrucia tlenkiem węgla (CO), a około 1500 przypadków kończy się zgonem. Leczenie to wyścig z czasem, ponieważ uwięziony CO musi zostać szybko usunięty z krwi. Obecnie jedyną dostępną metodą leczenia dla osób, które dotrą do szpitala na czas, jest natlenianie, często z użyciem komory hiperbarycznej. Proces ten jest powolny: usunięcie CO z krwi może zająć godzinę lub dłużej. Jeśli pacjent przeżyje, istnieje ryzyko poważnego uszkodzenia serca lub mózgu.
Nowa terapia opiera się na białku RcoM, występującym w bakterii Paraburkholderia xenovorans. W naturze reaguje ono na śladowe ilości CO2 w środowisku. Naukowcy zmodyfikowali je, aby usuwać CO2 z ludzkiej krwi. Białko to selektywnie wiąże się z tlenkiem węgla, oszczędzając tlen (O₂) i tlenek azotu (NO), które regulują ciśnienie krwi w organizmie.
Eksperymenty na myszach wykazały, że lek o nazwie RcoM-HBD-CCC usuwa CO z krwi w ciągu kilku minut. Połowa cząsteczek tlenku węgla została usunięta w czasie krótszym niż minuta, umożliwiając hemoglobinie ponowne przenoszenie tlenu.
Inne leki na bazie białek wiążą się nie tylko z CO, ale także z niezbędnym tlenkiem azotu (NO), powodując zwężenie naczyń krwionośnych i wzrost ciśnienia krwi. RcoM-HBD-CCC selektywnie absorbuje tylko tlenek węgla i praktycznie nie wpływa na organizm. To czyni go obiecującą, szybką odtrutką, którą można podawać zarówno w szpitalu, jak i w terenie.
Chociaż badania wciąż znajdują się w fazie przedklinicznej, naukowcy dostrzegają ogromny potencjał. Oprócz leczenia zatrucia tlenkiem węgla, RcoM-HBD-CCC może znaleźć zastosowanie w leczeniu ciężkiej anemii lub wstrząsu krwotocznego.
