Południowokoreańscy naukowcy przeprowadzili ogólnokrajowe badanie kohortowe i doszli do wniosku, że stosowanie antybiotyków w ciąży i okresie niemowlęcym nie zwiększa ryzyka rozwoju chorób autoimmunologicznych w późniejszym życiu. Badanie zostało opublikowane w czasopiśmie PLOS Medicine.
W ostatnich dekadach obserwuje się wzrost zachorowań na choroby autoimmunologiczne, szczególnie wśród dzieci. Tendencja ta jest obserwowana na całym świecie, ale skala tego wzrostu różni się w zależności od predyspozycji genetycznych, czynników środowiskowych i podejścia do opieki zdrowotnej. Sugeruje się, że powszechne stosowanie leków przeciwbakteryjnych może odgrywać znaczącą rolę, ponieważ ich bezpośrednie działanie może zaburzać skład mikrobiomu i rozwój układu odpornościowego. Badania nad tym tematem przyniosły mieszane rezultaty, prawdopodobnie ze względu na trudności w uwzględnieniu wpływu infekcji i dziedziczności.
Ju-Young Shin z Uniwersytetu Sungkyunkwan wraz ze współpracownikami przeanalizował dane z Koreańskiego Narodowego Systemu Ubezpieczeń Zdrowotnych za lata 2008–2021 dotyczące dzieci urodzonych między 1 kwietnia 2009 r. a 31 grudnia 2020 r. Analiza objęła ponad 1,5 miliona dzieci narażonych na antybiotyki w okresie płodowym i prawie 1,2 miliona dzieci, które nie były nimi narażone, a także prawie 2 miliony dzieci, które otrzymywały te leki w okresie niemowlęcym i ponad 1,4 miliona dzieci, które nie były. Pacjentów narażonych i nienarażonych na antybiotyki porównano za pomocą metody ważenia odwrotnego prawdopodobieństwa (IPTW), która przy braku randomizacji minimalizuje wpływ czynników zakłócających i redukuje błędy związane z nierandomowym przydziałem leczenia. Autorzy przeprowadzili również oddzielną analizę wśród rodzeństwa, aby zminimalizować wpływ czynników rodzinnych. Związek stosowania antybiotyków z rozwojem sześciu powszechnych chorób autoimmunologicznych oceniono za pomocą modeli proporcjonalnego ryzyka Coxa.
Analiza prenatalnej ekspozycji na antybiotyki nie wykazała istotnego związku z rozwojem cukrzycy typu 1 (p = 0,132), młodzieńczego idiopatycznego zapalenia stawów (p = 0,83), wrzodziejącego zapalenia jelita grubego (p = 0,895), choroby Leśniowskiego-Crohna (p = 0,076), tocznia rumieniowatego układowego (p = 0,053) i zapalenia tarczycy Hashimoto (p = 0,448). Analiza ekspozycji na antybiotyki w okresie niemowlęcym również nie wykazała podobnego związku (odpowiednio p = 0,594; 0,253; 0,776; 0,403; 0,087 i 0,104). Zawężenie analizy do rodzeństwa dało podobne wyniki. Analizy podgrup wykazały, że stosowanie antybiotyków przez matkę w pierwszym i drugim trymestrze ciąży wiązało się z niewielkim wzrostem ryzyka wystąpienia choroby Leśniowskiego-Crohna, natomiast stosowanie antybiotyków u chłopców lub w ciągu pierwszych dwóch miesięcy życia wiązało się z niewielkim wzrostem ryzyka wystąpienia zapalenia tarczycy Hashimoto.
Zatem, obszerne, długoterminowe badanie nie potwierdziło związku między ekspozycją na antybiotyki w okresie płodowym i niemowlęcym a rozwojem chorób autoimmunologicznych. Autorzy badania podsumowują, że ryzyko specyficzne dla niektórych podgrup pacjentów wymaga dalszych badań.
Poprzednie badania wykazały związek między stosowaniem antybiotyków w pierwszych latach życia a zwiększonym ryzykiem wystąpienia astmy, alergicznego nieżytu nosa, atopowego zapalenia skóry, celiakii, otyłości i zespołu nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi, a także zahamowaniem wzrostu u chłopców w pierwszym miesiącu życia.
